Websites uit voorzorg offline: veelgebruikte programmeertaal kwetsbaar voor hacks

Websites over de hele wereld die programmeertaal PHP gebruiken hebben het nadrukkelijke advies gekregen om uit voorzorg offline te gaan vanwege kwetsbaarheden. Wereldwijd draait 70 procent van de websites op PHP. In Nederland is een overheidswebsitedienst al offline gehaald.

De kwetsbaarheden in de programmeertaal maken het mogelijk om van afstand een server aan te sturen. Op die manier kunnen kwaadwillenden mogelijk controle krijgen over de server. Wereldwijd draait circa 70 procent van de websites op PHP of toepassingen daarvan. Een van de grootste daarvan is Wordpress. "Het halve internet draait hierop", zegt Daan Keuper, cybersecurityexpert van Defion tegen NU.nl.

In Nederland is al het programma NotuBiz offline gehaald. Dat is de websitedienst waarmee gemeenten, provincies en waterschappen berichten publiceren. Het bedrijf laat weten dat dit nadrukkelijk een voorzorgsmaatregel is. Er zijn geen aanwijzingen gevonden voor een veiligheidslek. NotuBiz maakt net als heel veel andere websites gebruik van de programmeertaal PHP.

PHP kondigde dinsdag aan dat er woensdagmiddag om 16 uur een belangrijke een veiligheidsupdate aan de programmeertaal wordt gepubliceerd. Er zijn namelijk twee "kritieke kwetsbaarheden" gevonden in het systeem.

Bedrijven moeten de updates meteen doorvoeren als PHP die woensdagmiddag om 16 uur vrijgeeft, adviseert Keuper. Criminelen zitten op dat tijdstip namelijk ook klaar. Omdat voor hen dan duidelijk is waar de kwetsbaarheden zitten, zullen ze op basis daarvan zo snel mogelijk een script schrijven waarmee ze de bedrijven die gebruik maken van PHP kunnen aanvallen. Als bedrijven wél updaten, kunnen ze die aanvallen voor zijn.

'Race tegen de klok na update'

"Criminelen kunnen willekeurige websites die gebruikmaken van PHP overnemen", legt Keuper uit. "Ze hebben dan volledige toegang tot dat systeem en alle data die zich erin bevindt." Staat de update online en hebben ze het script geschreven, dan kunnen kwaadwillenden "zo snel mogelijk het internet scannen en de websites overnemen voor welke malafide doeleinden dan ook".

Eerder duurde het enkele dagen voor criminelen op basis van een update zo'n script konden schrijven. "Maar tegenwoordig hebben we het vanwege de nieuwe AI-tools zeker niet meer over dagen, eerder over uren", zegt Keuper. Daarom wordt bedrijven nadrukkelijk geadviseerd om zo snel mogelijk te updaten. "Het wordt straks een race tegen de klok om criminelen voor te zijn."

Advies om websites uit voorzorg offline te halen

Waarschijnlijk zullen de eerste aanvallen al te zien zijn enkele uren nadat de update online is gekomen. Voor bedrijven die gebruikmaken van PHP is het raadzaam niet alleen zo snel mogelijk te updaten, maar ook het nieuws voor die tijd al goed in de gaten te houden. Keupers: "Het kan dat er al eerder criminele activiteiten worden gezien. Mogelijk geeft PHP de update dan eerder vrij."

Keupers adviseert bedrijven daarom ook om uit voorzorg de websites offline te halen die draaien op PHP, als die niet cruciaal zijn voor het bedrijf. "Het advies is om alle PHP-applicaties uit te zetten die bedrijven niet dagelijks nodig hebben. En dan zo snel mogelijk te updaten als dat mogelijk is."

Cyberveiligheidsautoriteiten van de Europese Unie waarschuwden woensdagochtend al dat dit kon gebeuren. CERT-EU raadt organisaties aan zich klaar te maken om updates onmiddellijk door te voeren zodra die beschikbaar zijn. Is dat niet mogelijk, dan raadt de dienst aan om applicaties die verbonden zijn met het internet af te schakelen tot updaten wel mogelijk is.

Om een vraag te kunnen stellen dien je in te loggen. Log in of maak binnen 1 minuut jouw gratis account aan.