Spijt is wat de kat schijt, zeiden wij vroeger, en wat de kat schijt stinkt

Minister Kamp zei over de gaswinning en de aardbevingen in Groningen: 'Het spijt mij zeer dat er onvoldoende aandacht is geweest voor de veiligheid.'

Spijt.

Spijt is wat de kat schijt, zeiden wij vroeger, en wat de kat schijt stinkt.

Het woord spijt wil zeggen dat je iets hebt gedaan wat niet juist was toen je het deed. Je geneert je daar nu voor. Je hebt destijds een misdaad begaan, 'en dat was uiteindelijk niet zo verstandig, mijnheer de rechter. Het spijt mij.' Ik hoorde gisteren de afperser van de familie De Mol eveneens spijt betuigen.

Het kan ook een onsje minder: je bent met een vrouw getrouwd die een Fifty shades of grey-honger heeft naar de buurmannen en je vrienden. Dan heb je spijt van je huwelijk.

Wie spijt heeft, veranderde het morele oordeel over zichzelf. Wat goed leek, bleek fout te zijn.

De vraag is dan of het betuigen van spijt alleen genoeg is. Genoeg voor wie of wat? 'Ik heb je moeder vermoord, het spijt me.' Die spijtbetuiging is niet in overeenstemming met de gepleegde daad.

Wanneer huizen half in de bodem verdwijnen, mensen in paniek raken - en blijven - doordat je gas wilde winnen om voor miljarden euro's te verkopen, dan heb je een schuld die je niet kunt afkopen met een 'het spijt mij'. Je kunt minder gas uit de grond halen, eventuele verbouwingen vergoeden, maar dan doe je net of je morele oordeel niet is veranderd. Je doet dan namelijk hetzelfde, maar minder. Als je alles wat minder doet en toch 'het spijt me' zegt, dan is die spijt waardeloos. Het is dan of een moordenaar zegt: 'Het spijt me dat ik Karel met een mes heb gedood waardoor hij lang moest lijden, ik zal een ander in het vervolg met een pistool neerschieten.' En vervolgens beweer je dat je de misdaad menselijker hebt gemaakt.

Kamp moet de voor- en tegens goed uitleggen. Vervolgens moet hij een stemming houden en dan doen wat de bevolking wil. Is dat pech voor ons allemaal omdat we dan miljarden minder verdienen, dan is dat maar zo. Als de armoede te erg wordt, we geen alternatieven kunnen verzinnen en het voor het land het beste is, kun je altijd weer terug.

Iedereen ruim schadeloos stellen lijkt me zo eenvoudig. 'In het vervolg zal ik iemand met een pistool neerschieten'

t.holman@parool.nl

Wilt u reageren op deze column? Dat kan! Scroll een beetje naar beneden om een reactie te plaatsen.